
داستانی از گروه شیمی استان خوزستان
یکی از دانشآموزان سابقم که سالها پیش در کلاس شیمی من درس میخواند، پس از ورود به دانشگاه و مشغولشدن به کار در یک اداره، تصمیم گرفت زندگی مشترک خود را آغاز کند. پس از آشنایی با دختری جوان، همراه خانوادهاش برای خواستگاری به خانه دختر رفت. همهچیز خوب پیش میرفت تا اینکه صحبت از مهریه شد.
خانواده دختر با جدیت گفتند: «شرط ما برای ازدواج، مهریهای به تعداد عدد آووگادرو، سکه طلاست!»
پسر که عدد آووگادرو را از کلاس شیمی به یاد داشت، ابتدا تصور کرد شاید شوخی میکنند؛ اما وقتی فهمید خانواده دختر واقعاً چنین تعدادی سکه میخواهند، رنگ از چهرهاش پرید! عدد آووگادرو یعنی: ۶۰۲٬۲۱۴٬۰۷۶٬۰۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ سکه!
عدد آنقدر بزرگ بود که حتی تصورش هم دشوار به نظر میرسید! چند روز بعد، او را دیدم. ناراحت و غمگین بود.
پرسیدم: «عزیزم، چه اتفاقی افتاده؟ چرا اینقدر ناراحتی؟» ماجرا را برایم تعریف کرد.
لبخندی زدم و گفتم: «پسرم! تو که شاگرد شیمی من بودهای! چرا از دانستههایت استفاده نمیکنی؟» با تعجب پرسید: «آقا اجازه! مگر برای این مشکل هم راهحل شیمیایی وجود دارد؟» گفتم: «البته که وجود دارد! فقط باید تفاوت دنیای میکروسکوپی و ماکروسکوپی را خوب درک کنی.»
سپس برایش توضیح دادم: «عدد آووگادرو، عددی برای شمارش ذرات بسیار کوچک مانند اتمها و مولکولهاست. یک مول اتم طلا، با وجود داشتن تعداد شگفتانگیزی اتم، فقط حدود ۱۹۷ گرم جرم دارد!»
چشمانش برق زد و گفت: «یعنی میتوانم بهجای آن همه سکه، یک مول اتم طلا پیشنهاد بدهم؟»
گفتم: «تو میتوانی پیشنهادت را مطرح کنی؛ اما یادت باشد که خلوص طلا و وزن آن با تعداد سکهها فرق دارد!» پسر با امیدواری به خانه دختر رفت و گفت: «من پیشنهاد دیگری دارم. بهجای آن تعداد سکه، یک مول اتم طلا به شما تقدیم میکنم!»
خانواده دختر با تعجب پرسیدند: «یک مول؟ یعنی چه؟» پسر که حالا به درس شیمی مسلطتر از همیشه به نظر میرسید، گفت: «یعنی دقیقا ۲۳^۱۰×۶/۰۲۲ اتم طلا! البته جرم مجموع این اتمها حدود ۱۹۷ گرم است.»
پدر دختر که انتظار شنیدن چنین پاسخی را نداشت، پرسید: «خب، این مقدار طلا چند گرم میشود؟»
پسر با اعتمادبهنفس پاسخ داد: «حدود ۱۹۷ گرم طلای خالص!» همه برای لحظهای سکوت کردند. پسر در ذهنش حساب کرد: اگر هر سکه حدوداً ۸ گرم وزن داشته باشد، ۱۹۷ گرم طلا برای ساخت حدود ۲۵ سکه با همین وزن کافی است؛ البته به شرط آنکه همه جرم طلا قابل استفاده باشد.
او با لبخند گفت: «حالا دیدید که عدد آووگادرو در دنیای اتمها چقدر بزرگ است، اما یک مول طلا در دنیای قابل مشاهده ما فقط حدود ۱۹۷ گرم جرم دارد؟»
طلای خالص اونقدر نرمه که میشه با چاقو برش زد!
واسه همینه که معمولا از طلای ۲۴ عیار برای ساخت زیورآلات استفاده نمیکنن، چون خیلی نرمه و زود تغییر شکل میده!
