کهکشان راه شیمی
نوشتن بیرون جهیدن از صف مردگان است.
کهکشان راه شیمی
نوشتن بیرون جهیدن از صف مردگان است.
کنکور 1400
امسال نیز کنکور برگزار شد و هزاران نفر از دانش آموزان با هزاران امید و آرزو یک ماراتن نفس گیر را پشت سر گذاشتند، اما آنچه که مهم بنظر می رسد تحلیل و تفسیر سوالات کنکور و مقایسه آن با آزمون های استاندارد از جمله رویکرد مبتی بر هدف است .
در رویکرد مبتی بر هدف، هدف های کلی و هدف های دقیق مورد تاکید و تایید قرار می گیرد و چنین آزمونی به دنبال میزان دستیابی به اهداف آموزشی است که برنامه درسی راه تحقق آنها را مشخص می کند.
یکی از اهداف مهم برنامه درسی و در واقع رویکرد جهانی در آموزش ارتقای کیفیت زندگی افراد در سایه آموزش، یادگیری و تغییر رفتار انسانهاست، رویکردی که به رویکرد زمینه محور معروف است، یعنی در این نوع نگاه الویت با حل مسائل زندگی واقعی افراد است . از منظر این دیدگاه همه ما مسافر یک کشتی هستیم و کوتاهی هر فردی باعث تباهی همه می شود.
از نظر این فلسفه آموزشی حفظ و صیانت آب، خاک، هوا و تامین درست انرژی ( عناصر اربعه) مهم است و در هر موقعیت آموزشی باید در کانون توجه همگان قرار گیرد، لذا هر نوع ارزشیابی باید در خدمت آموزش استفاده صحیح این نعمت های خداوندی باشد.
ولی افسوس در سوالات شیمی در کنکور ۱۴۰۰ این اهداف بلند جایگاهی نداشت ، اکثر سوالات به صورت فرضی طرح شده بودند، عناصر فرضی، واکنش‌های فرضی و با پیشوند اگر و مگر که هیچ سنخیتی با زندگی محور بودن آموزش و حل مسائل فرا روی افراد و جامعه ما نداشت.
از فصل آب، آهنگ زندگی هیچ سوالی در خصوص بحران آب مطرح نشده بود در حالی که همگان و هر روز با این مسئله حیاتی مواجهیم.
آلودگی هوا دل هزاران نفر از انسانها را می رنجاند و نفس ها را به شمارش انداخته و خاک که بی هیچ منتی تمام نیازهای ما را برآورده می کند، هیچ جایگاهی در این آزمون نداشتند.
همگی خوب می دانیم یک سوال از آزمون کنکور بیش از یک کنفرانس آموزشی کشوری در آموزش شیمی تأثیر دارد، سوالات از نوع آزمون های موسسات آموزشی غالبا اقتصاد محور بوده و هر یک از این موسسات در حال فیگور گرفتن هستند که سوالات چقدر شبیه سوالات بدون زندگی محور آنها است.
رئیس سازمان سنجش ادعا دارد که ما به دنبال جدا کردن پنچ درصد دانش آموزی هستیم که می خواهند رشته های خاص را انتخاب کنند. ظاهرا از نظر ایشان ارزشیابی در خدمت آموزش از نوع خاص می تواند باشد و روایی آزمون می تواند فدای جداسازی پنج درصد افراد قرار گیرد.
یاد آن شعر و آهنگ معروف افتادم که:
چه سینه هایی که نسوخت و چه آرزوهایی که نمرد.
شاید اگر سوالات روا بودند، کوخ نشینان هم می توانستند سر سفره انقلاب بنشینند.
در یک کلام، سوالات شیمی در کنکور به لحاظ محتوایی، منطقی و روایی، ناروا بود
سوخت سیلیساید
«کاظم غریب آبادی»، سفیر و نماینده دائم جمهوری
اسلامی ایران نزد سازمان‌های بین‌المللی در وین و همچنین آژانس بین‌المللی
انرژی اتمی امشب (سه شنبه) در پی انتشار اخباری مبنی بر ساخت صفحه سوخت
سیلیساید گفت: برنامه سازمان انرژی اتمی برای تولید یک صفحه سوخت سیلیساید
برای استفاده در رآکتور تهران، ۹ روز قبل به اطلاع آژانس رسید و بلافاصله
امور عملیاتی آن آغاز شد.
غریب آبادی اظهار داشت: سوخت سیلیساید، نوعی مدرن از سوخت هسته‌ای است که فناوری آن صرفا در اختیار تعداد انگشت شماری از کشورهاست.
وی با بیان اینکه فعالیت تحقیق و توسعه در این خصوص با اورانیوم طبیعی حدود سه ماه قبل شروع شده بود، گفت: در فرآیند جدید، یک صفحه سوخت جدید با استفاده از اورانیوم غنی شده ۲۰ درصد تولید می‌شود.
نماینده دائم کشورمان در آژانس بین المللی انرژی اتمی افزود: این اقدام که کیفیت و کمیت تولید رادیوداروها را به طور قابل توجهی ارتقاء خواهد داد، جمهوری اسلامی ایران را به یکی از کشورهای پیشرو در حوزه فناوری هسته‌ای تبدیل می‌کند
.
سخت تر از کولار فصل سوم شیمی سال یازدهم
یافته‌های یک پروژه تحقیقاتی مشترک از مهندسان موسسه فناوری ماساچوست(MIT)، موسسه فناوری کالیفرنیا"(Caltech) و موسسه فناوری فدرال زوریخ(ETH) به تازگی در مجله Nature Materials منتشر شده است که نشان از ابداع ماده‌ای با ساختار نانو دارد که می‌تواند از کولار و فولاد قوی‌تر باشد.
کولار(Kevlar) نام تجاری برای الیاف ساخته شده از پارا آرامید قوی و سبک است که با دیگر آرامیدها مثل نومکس و تکنورا ارتباط دارد. به‌طور معمول به صورت نخ یا پارچه‌های بافته شده یا به عنوان یک بخش از مواد کامپوزیتی استفاده می‌شود.
در حال حاضر کولار استفاده‌های زیادی دارد، اعم از تایر دوچرخه، بادبان‌های مسابقه تا محافظ بدن به علت اینکه نسبت استحکام به وزن آن زیاد است و به این ترتیب با وزن یکسان، پنج برابر فولاد استحکام دارد.
این ماده جدید می‌تواند کاربردهایی در پوشش‌های سبک، محافظ، سپرهای انفجاری و سایر مواد و زره پوش‌های مقاوم در برابر ضربه در صنایع مختلف داشته باشد.
این ماده جدید با استفاده از پایه‌های نانومتری کربن دارای سختی و مقاومت مکانیکی چشمگیری است. این ماده با شلیک ریز ذرات پرسرعت با سرعت مافوق صوت مورد آزمایش قرار گرفت تا تغییر شکل مورد بررسی قرار بگیرد و عملکرد آن چشمگیر بود.
این ماده کمتر از موی انسان ضخامت دارد، اما با این وجود باز هم می‌تواند از نفوذ ذرات ریز و پرسرعت به خود جلوگیری کند.
طبق گفته محققان، وقتی این ماده با دیگر مواد مقاوم در برابر ضربه از جمله کولار و فولاد مقایسه می‌شود، از همه بهتر عمل می‌کند.
"کارلوس پورتلا" استادیار مهندسی مکانیک در MIT می‌گوید: یک مقدار از مواد ما در متوقف کردن یک گلوله، بسیار کارآمدتر از همان مقدار جرم از کولار عمل می‌کند.
این به معنای این است که در صورت تولید این ماده در مقیاس انبوه، می‌تواند جایگزینی بسیار سبک برای ابزار مقاوم در برابر ضربه ساخته شده از کولار یا فولاد باشد.
"جولیا گریر" استاد علوم مواد، مکانیک و مهندسی پزشکی در موسسه فناوری کالیفرنیا می‌گوید: دانش حاصل از این کار می‌تواند اصول طراحی برای مواد مقاوم در برابر ضربه فوق‌العاده سبک برای استفاده در مواد زرهی کارآمد، پوشش‌های محافظ و سپرهای مقاوم در برابر انفجار را در برنامه‌های دفاعی و فضایی فراهم کند.
مهندسان برای آزمایش سختی این ماده جدید تصمیم گرفتند آن را با ذرات مافوق صوت بمباران کنند و نحوه واکنش آن را مطالعه کنند که کارکرد آن را قابل ملاحظه یافتند.
یمن
«برهوت» نام سرزمین خشکی در شرق شهر تَریم، واقع در حضرموت یمن است. در این مکان چاهی نیز به همین نام وجود دارد.
این غار تاریک و عمیق است و رسیدن به قعر آن امکان پذیر نیست، حکایات و روایات زیادی درباره برهوت وجود دارد و این امر موجب شده تا کاوشگران درباره آن تحقیق و پژوهش انجام دهند. آنها موفق شدند از داخل غارهای برهوت فیلم و عکس تهیه کنند.
در این غار رطوبت زیاد بوده و بوی گوگردی نیز از آن خارج می شود.
این حفره عظیم و هولناک در زمین که ساکنان محلی به آن «چاه جهنم» می‌گویند در بیابانی در شرق استان «مَهره» در نزدیکی مرز یمن با عمان واقع شده و با صنعا، پایتخت این کشور هزار و ۳۰۰ کیلومتر فاصله دارد. عمق این چاه عظیم بین ۱۰۰ تا ۲۵۰ متر برآورد می‌شود و قطر دهانه آن نیز ۳۰ متر است.
از آنجا که معمولا بوی بدی از ژرفای این چاه متصاعد می‌شود، افراد محلی بر این باورند که این مکان برای زندانی کردن شیاطین ایجاد شده است. همچنین قرن‌هاست که مردم بومی می‌گویند در این سوراخ، جن‌ها زندگی می‌کنند. اما مقامات رسمی یمن می‌گویند که نمی‌دانند چه چیزی در ته این چاه وجود دارد.مهندس صلاح احمد بابحیر، مدیر کل پژوهش‌های زمین‌شناسی و منابع معدنی استان مَهره یمن به خبرگزاری فرانسه گفت: «این چاه بسیار عمیق است و ما هرگز به کف آن نرسیدیم، زیرا در اعماق آن اکسیژن کم است و هیچ تهویه‌ای نیز وجود ندارد.»
وی افزود: «ما برای بازدید به منطقه رفته و وارد چاه شده‌ایم و به حدود ۵۰، ۶۰ متری عمق آن نفوذ کردیم. در درون چاه متوجه وجود چیز‌های شگفت‌آوری شدیم. همچنین بو‌های عجیبی را نیز استشمام کردیم. در کل وضعیت عجیب و مرموزی بود.»حتی با تابش نور خورشید هم عمق زیادی در درون این سوراخ روشن نشده و از لبه چاه چیز زیادی دیده نمی‌شود. تنها پرندگانی دیده می‌شوند که در اعماق چاه پرواز می‌کنند یا از آن خارج می‌شوند.
در رقابت با الماس
پژوهش روی یک نرم تن با ظاهری عجیب نشان می‌دهد دندان‌های این حیوان از یک نوع ماده معدنی خاص تشکیل شده که برای نخستین بار در یک ارگانیسم زنده دیده می‌شود. این حیوان عجیب به نام «میت لوف سرگردان» نیز مشهور است. میت لوف نام نوعی غذا است و دلیل لقب نرم تن مذکور نیز رنگ قرمز مایل به قهوه‌ای بدن آن است.
این نرم تنCryptochiton steller نام دارد و در سال ۲۰۰۰ در ایتالیا کشف شده است. حیوان مذکور در سواحل صخره‌ای زندگی می‌کند و یکی مواد تشکیل دهنده دندان‌های آن سانتا بارباراییت (نوعی هیدروکسی فسفات) است. در حقیقت دندان این حیوان از یکی از سخت‌ترین مواد شناخته شده در طبیعت ساخته شده است.
تحقیقات نشان می‌دهد این موجود عجیب می‌تواند با استفاده از دندان‌هایش غذا و جلبک را از روی صخره‌ها بخراشد و تغذیه کند.
درک جوستر محقق ارشد پژوهش روی Cryptochiton steller در بیانیه‌ای می‌نویسد: ماده معدنی کشف شده در دندان این نرم تن قبلاً به مقدار بسیار اندک در نمونه‌های زمین شناختی مشاهده شده بود. اما ماده مذکور قبلاً هیچ گاه در بستر زیستی رصد نشده بود. این ماده کم تراکم و پر قدرت است. معتقدیم ماده مذکور بدون افزایش وزن دندان را سخت‌تر می‌کند.
یافته‌های این تحقیق نشان می‌دهد این نرم تن به جای استفاده از بخش سخت دندان، از کل این عضو برای جمع آوری غذا استفاده می‌کند.
استخراج طلا از کامپیوترهای قدیمی در ایران و فصل اول شیمی سال یازدهم
با جذاب شدن قیمت طلا برخی مردم با خرید کامپیوترهای قدیمی و ضایعاتی طلا استخراج می‌کنند. رئیس اتحادیه فناوران رایانه تهران می‌گوید: بیشترین مقدار طلا در پردازنده‌ها وجود دارد. این روزها به دلیل استخراج طلا از قطعات کامپیوتری، تقاضا برای خرید کامپیوترهای قدیمی و ضایعاتی زیاد شده است.
به گزارش تجارت‌نیوز، رئیس اتحادیه فناوران رایانه تهران از استخراج طلا از کامپیوتر و موبایل خبر داد. محمدرضا فرجی تهرانی به تجارت‌نیوز گفت: از سی پی یو و بردهای کامپیوتری ،آی سی‌ها خازن‌ها و تراشه های سیم کارت موبایل طلا استخراج می‌کنند.
او اظهار کرد: سی پی یوهای اینتل نسل قدیم دارای بیشترین مقدار طلا هستند. به گفته فرجی تهرانی دو روش اصلی برای بازیافت طلا از این قطعات وجود دارد :در این روش تمام وسایل را با درجه حرارت بالا می‌سوزانند . چون نقطه ذوب طلا بالاست این فلز آخرین چیزی است که ذوب می‌شود. نود درصد وسایل می‌سوزند اما طلا باقی می‌ماند.
روش دوم هم با استفاده از مواد شیمیایی برای جدا کردن طلا و نقره از این قطعات است. برای جدا کردن طلا می‌توان از اسید کلریدریک و نیتریک استفاده کرد.
او ادامه داد: مرحله دوم در واقع زیر مجموعه روش اول و تیزاب کاری طلاست و بعد از روش دوم اجرا می‌شود. در آخر از محلول فیلتر شده، طلا را استخراج می‌کنند.
هر چند استخراج طلا از کامپیوتر و موبایل‌ها زیاد شده است اما عضو اتاق بازرگانی خراسان رضوی توضیح داد که استخراج طلا از ضایعات هزینه سنگینی دارد. مگر اینکه فعالان بازار برای استخراج طلا ضایعات کامپیوتری را با حجم گسترده بخرند.
محمدرضا حسینا گفت: ممکن است در هر قطعه حدود پنج یا ۱۰ سوت طلا وجود داشته باشد؛ این در حالی است که استخراج طلا سخت و هزینه‌بر است.
ابداع یک میکروسکوپ کم‌هزینه با استفاده از لگو و لنز تلفن همراه!
دانشمندان آلمانی با بهره‌گیری از پیشرفتهای اخیر تلفن همراه هوشمند و قابلیت‌های لگو، یک میکروسکوپ کم‌هزینه و با وضوح بالا ساخته‌اند. این ابزار علمی کاملا کاربردی فقط برای تصویربرداری از اجسام میکروسکوپی نیست، بلکه می‌توان از آن برای آموزش کودکان نیز استفاده کرد.
این پروژه توسط پژوهشگران "دانشگاه گوتینگن" (University of Göttingen) و "دانشگاه مونستر" (University of Münster) انجام شده که هدف آنها بهبود دسترسی به میکروسکوپ‌های وضوح بالا است. چنین میکروسکوپ‌هایی معمولا شکننده هستند و هزینه بالایی دارند. این موضوع، پژوهشگران را به سوی تلفن‌های هوشمند جدید سوق داد که لنزهای بسیار پیشرفتهای را شامل می‌شوند.
پژوهشگران، ساختار لازم را برای میکروسکوپ وضوح بالا و براساس لگو طراحی کردند. به گفته پژوهشگران، ابزار نهایی، قابلیت‌هایی مشابه میکروسکوپ‌های پژوهشی جدید دارد و بزرگنمایی و وضوح لازم را برای تصویربرداری از اجسامی که در اندازه میکرومتر هستند، فراهم میکپژوهشگران در کنار ابداع این میکروسکوپ مقرون به صرفه، راهنمای ساخت آن با دستورالعمل‌های گام به گام را تهیه کردند. پژوهشگران، گروهی از کودکان بین 9 تا 13 سال را در فرآیند ساخت این میکروسکوپ راهنمایی کردند و پیشرفت آنها را مورد بررسی قرار دادند. پژوهشگران با نظرسنجی از کودکان دریافتند که این میکروسکوپ می‌تواند درک کودکان در این مورد را بهبود ببخشد.
پروفسور "تیمو بتز" (Timo Betz)، از پژوهشگران این پروژه گفت: ما امیدواریم که این میکروسکوپ را بتوان در کلاس‌ها و خانه‌های سراسر جهان به کار گرفت تا کودکان برای آموختن علم ترغیب شوند.
